Wapenveld

Abstract

Terugkijkend wordt die periode rond An Inconvenient Truth wel de Tweede Klimaatgolf genoemd (de tweede helft van de jaren tachtig geldt als de Eerste Klimaatgolf). Politiek was het een hot issue. Voor Wouter Bos zou de toekomst groen zijn, of niet zijn. Mark Rutte vond het klimaatthema zo belangrijk dat ‘we het niet aan de linkse partijen kunnen overlaten’. De VVD moest volgens hem leiderschap pakken in dit debat. En Jan Peter Balkenende – de liefhebber van snelle auto’s – had op de achterbank gezeten met Al Gore, van Schiphol naar het Tuschinski-Theater in Amsterdam, waar de première zou plaatsvinden van Gore’s film. Balkenende was geraakt door het thema en zou met de Britse premier Tony Blair een brief schrijven aan zijn Europese collega’s met de oproep om leiderschap te tonen. ‘Er zijn nog tien tot vijftien jaren voordat de wereld catastrofale keerpunten overschrijdt. Dus moeten we snel handelen’.  En toen kwam de financiële crisis. Op weg naar de verkiezingen in september van dit jaar spelen klimaat en milieu geen enkele rol.

Internationaal zit het klimaatbeleid in een patstelling. Met Metz spreken we over de achtergronden van deze impasse. En over de route naar de toekomst, aan de keukentafel van zijn verbouwde daggeldershuisje in de buurt van het Tjeukemeer, met een schitterend uitzicht over de Friese weiden. ‘Het in 1997 gesloten Kyoto-verdrag loopt in 2012 af en het ziet er niet naar uit dat er binnen afzienbare tijd mondiaal nieuwe bindende afspraken komen. In Durban is in 2011 afgesproken om in 2015 een bindend klimaatakkoord af te ronden voor de periode na 2020. Dat betekent dat tot 2020 geen reparaties plaatsvinden van de almaar toenemende uitstoot van broeikasgassen, afgelopen jaar weer met ruim vijf procent. En het valt nog te bezien of het in 2015 wel lukt om nieuwe afspraken te maken. Alle landen hebben in 2010 afgesproken dat de gemiddelde temperatuur op aarde maximaal twee graden hoger mag worden dan 150 jaar geleden, liever nog anderhalve graad. Dan zouden de gevolgen als toenemend aantal overstromingen en extreme droogten nog te hanteren zijn, zo houdt de wetenschap ons voor. Ook in Durban is deze doelstelling weer omarmd als absolute bovengrens. Maar door de tien verloren jaren komen we niet in de buurt van die twee graden. Je moet eerder denken aan 2,5 tot 5 graden’.