Wapenveld

Abstract

In de lijvige romans van de Ierse auteur Sally Rooney (1991) zoeken millennials naar zingeving en geloof. Seksualiteit speelt daarbij een belangrijke rol. Hendrik Mosterd las Rooneys meest recente roman Intermezzo in het licht van ons jaarthema van 2025: lichamelijkheid.

In 2023 verscheen er een artikel van Marianne Thieme in De Groene Amsterdammer dat qua vorm, diepgang en cultuurkritische analyse helemaal past in de traditie van dit weekblad, maar vanwege de theologische inzet en normatieve scherpte toch uitzonderlijk is. Thieme bespreekt de op dat moment laatstverschenen roman van Sally Rooney, Prachtige wereld waar ben je (2021). Ze laat zien hoe de millennials die deze roman bevolken teleurgesteld zijn in de seculiere neoliberale wereld en op zoek gaan naar nieuwe wegen. Ze hebben belangstelling voor de christelijke traditie en zijn daarover met elkaar in gesprek. Geloven in God als een diepgeworteld principe van goedheid en liefde wordt serieus overwogen, maar het specifieke van de christelijke traditie is voor de meesten van hen een brug te ver.

Thieme trekt daaruit de conclusie dat Rooney terugschrikt voor de sprong van het geloof, waarin we ontvankelijk zijn voor dat deel van de werkelijkheid waarop we met ons denken geen grip kunnen krijgen. ‘De laatste, ontbrekende stap die Rooneys parabel compleet had kunnen maken, is de bereidheid om het graaiende, grijpende moderne subject, al was het maar voor even, het zwijgen op te leggen, en om in de daaropvolgende stilte ontvankelijk te worden voor de schoonheid van de schepping zelf en voor de hoop die besloten ligt in het Bijbelse narratief van de bevrijdende liefde en gerechtigheid van God voor deze gebroken wereld. Ik zie zeer uit naar haar volgende roman.’

Schaken
Inmiddels is de volgende roman van Sally Rooney, Intermezzo, alweer enige tijd gepubliceerd (2024). Met de titel verwijst Rooney naar de wereld van het schaken, zoals alleen al af te leiden is uit de cover van het boek, waarop een omgevallen koning is afgebeeld. Op de achterzijde wordt, middels een strak raster van zes intens blauwe en witte vlakken, de welgeordende en overzichtelijke wereld van dit spel verbeeld, die je zou kunnen opvatten als een metafoor voor het zuivere abstracte denken dat gebonden is aan de regels van de logica. Toch komt er bij het schaken veel meer kijken dan enkel koude rationaliteit.