Het grote verhaal aan het kleine gekoppeld

Abstract

Schoonheid in eenvoud – simpeler laat het ontroerende drama Roma van de Mexicaanse regisseur Alfonso Cuarón zich niet samenvatten. Een klein verhaal over een eenvoudig kindermeisje, dat de intimiteit van het verhaal overstijgt door de prachtige zwart-witte beelden waarin het verfilmd is. Daarmee wordt de kijker niet alleen in het verhaal van Cleo getrokken, maar wordt bovendien een knappe verbinding gemaakt met het sociaal-maatschappelijke klimaat in het Mexico van de jaren zeventig van de vorige eeuw.

Roma is Cuaróns eerste film in jaren die in Mexico gefilmd is. Na het uitzonderlijke succes van zijn coming-of-age film Y tu mamá tambien (uit 2001) vertrok Cuarón naar Hollywood om uiteenlopende films te maken zoals de boekverfilming Harry Potter and the Prisoner of Azkaban (2004), de dystopische sciencefictionfilm Children of Men (2006) en het prachtig geschoten astronautendrama Gravity (2013). Met Roma keert Cuarón letterlijk terug naar het land van zijn jeugd. Al jaren kriebelde het: opgegroeid in een typisch hogere middenstandsgezin in Mexico Stad werd hij na de scheiding van zijn ouders grotendeels opgevoed door zijn kindermeisje Libo (aan wie de film is opgedragen). Ondanks de uitstekende band die hij, en de rest van hun gezin, met Libo had bleef zij toch altijd een buitenstaander. Hoe ouder hij werd, hoe meer hij begon te beseffen dat hij eigenlijk heel weinig wist van de mens Libo en dat zij, inheems en van eenvoudige komaf, gedwongen werd om tussen twee werelden in te leven – deels bevoorrecht door de sociaal-economische status van haar werkgevers en deels achtergesteld door haar eigen achtergrond. Hij ging met haar in gesprek over zijn eigen herinneringen en haar perspectief daarop en werkte dat uit tot een scenario over een typisch hogere middenklassegezin en hun jonge inheemse kindermeisje Cleo.

Feitelijk is het verhaal van Roma niet meer dan een paar maanden ‘uit het leven van’, gecentreerd om een paar min of meer dramatische gebeurtenissen in het leven van de hoofdpersonen. Maar een ‘gewone’ arthousefilm is Roma ook niet. De winnaar van de Gouden Leeuw op het Filmfestival van Venetië is in veel opzichten een vreemde eend in de bijt. De film werd geproduceerd voor Netflix en werd daarom door diverse bioscoopketens (zowel in Mexico als daarbuiten) geweerd. Tegelijkertijd weigerde Cuarón om zich op te sluiten in een typisch televisieformaat: Roma is in breedbeeldformaat geschoten op 65mm film – het geijkte formaat voor westerns of actiefilms, niet voor dramafilms. Het waarborgt niet alleen een buitengewoon scherp, gedetailleerd beeld maar het maakt ook op onderbewust niveau een koppeling mogelijk met het veel grotere verhaal van de politieke en maatschappelijke situatie in Mexico in de jaren zeventig.


Dit artikel komt een jaar na publicatie beschikbaar. Neem een abonnement als je het hele artikel nu al wil lezen.