Nieuwsarchief

Grunberg en Schmitt

Laatst gewijzigd op 4 februari 2019 10:27

Arnon Grunberg schreef een boek onder de titel Vriend en vijand, waarin hij zich afvraagt waarom het denken in termen van vriend en vijand zo aantrekkelijk is voor nieuw-rechts heden ten dage. In zijn boek knoopt hij aan bij het denken van de rechtsfilosoof Carl Schmitt, die zich in 1933 achter Hitler schaarde. Hoe aanlokkelijk dit denken ook lijkt, aldus Grunberg in Trouw onlangs, het is revolutionair en ontkent in feite het kwaad in ons zelf. “Als je je eigen onzuiverheid accepteert, kun je de onvolkomenheid van de ander pas accepteren. Dan geloof je niet meer in absolute vijanden. Misschien lijkt je vijand meer op je dan je denkt”. Theo de Wit, die op het werk van Schmitt promoveerde, verwoordde in een interview in Wapenveld in 2012 vergelijkbare inzichten:  “De diagnoses van Schmitt zijn inderdaad vaak scherp en interessant. Zijn oplossingen vind ik over het algemeen bedroevend, ze komen altijd neer op een uitschakeling van democratische tendenzen. Wat ik wel van hem geleerd heb is de typisch katholieke waardering voor het vormelement in de politiek: politiek is stylering, kanalisering, theater, een format voor ongedurige menselijke passies, op zijn best een vorm die enigszins duurzaam is.”

Marilynne Robinson over de ziel

Laatst gewijzigd op 14 januari 2019 22:43

Marilynne Robinson – favoriete auteur van Barack Obama  was onlangs in Nederland om een lezing te houden over goed en kwaad. Trouw interviewde haar. Ze kan niet zonder het woord “ziel”, zegt ze. Het drukt voor haar de kostbare kwetsbaarheid van het menselijke zelf uit. Na lezing van haar roman Gilead (2004) weet je dat ze gelijk heeft. Arjan Plaisier schreef over Gilead een mooi artikel in Wapenveld, "De roman is een egodocument van een riskante soort. De goede dominee John Ames, die zijn leven lang voorganger is geweest in het onbeduidende plaatsje Gilead in de staat Iowa, mediteert over zijn leven, zijn predikantschap en zijn persoonlijke geschiedenis. Dat lijkt geen veelbelovend uitgangspunt voor een moderne roman. Toch slaagt de schrijfster glansrijk. Gilead is een diepzinnige en levendige meditatie over de menselijke identiteit."